چگونه زندگی زناشویی شادی داشته باشیم؟
وفا کنیم و ملامت کشیم و خوش باشیم
که در طریقت ما کافریست رنجیدن
زندگی زناشویی سفری مشترک است که در آن دو نفر با عشق به یکدیگر و امید به خوشبختی و شادمانی پا در مسیر میگذارند، اما همانطور که همه ما در زندگی اطرافیانمان یا حتی زندگی خودمان شاهد بودهایم، این مسیر سرشار از اختلاف سلیقه، تعارض و چالش است که در اغلب مواقع با به دنیا آمدن فرزندان شدت میگیرند. هنر این است که به جای نزاع و کشمکش در مواجهه با موانع، با انعطافپذیری، سازش و پذیرش، رابطه را عمیقتر و مستحکمتر کنیم.
شاید دقت کرده باشید که بسیاری از ما در ابتدای آشنایی و شکلگیری رابطه، مجذوب تفاوتها و سبک زندگی خاص طرف مقابل میشویم و با عباراتی همچون “اِ چه جالب که تو اینطور غذا میخوری، این ورزش را میکنی! خیلی خوبه که به فلان ژانر فیلم علاقهمندی!، چه قشنگ با آدمها ارتباط برقرار میکنی!! و …” با او همراهی میکنیم و تفاوتهای بینفردی را جذاب میپنداریم؛ اما پس از ازدواج و با گذشت زمان و پیشآمدن چند چالش، این همراهیها جای خود را به تلاش برای تغییر سبکِ زندگیِ همسر میدهد و به یکباره تصمیم میگیریم با بهکارگیری رفتارهای کنترل بیرونی او را مجددا مطابق الگویی که در ذهن داریم تربیت کنیم.
بسیاری از تنشها و اختلافات از همینجا شروع میشود که به جای تمرکز بر رفتار و کنشهای خودمان با ذرهبین به دنبال ایرادات همسرمان میگردیم. از رفتارهایش انتقاد و بابت خطاهایش بیرحمانه سرزنشش میکنیم؛ قهر و تندی و غرغر کرده و با دست خودمان موجب میشویم گرما، صفا و صمیمیتِ رابطه از بین برود.
عادتهای مخرب مانند انتقاد، سرزنش یا مقایسه، از بزرگترین دشمنان رابطه هستند. جایگزین کردن آنها با عادتهای مثبت مانند قدردانی، همدلی و گوش دادن فعال میتواند رابطه را بهطرز چشمگیری بهبود دهد. تصور کنید هر شب قبل از خواب از همسرتان به خاطر یک ویژگی مثبت یا کار خوب قدردانی کنید. این کار ساده نهتنها رابطهتان را عمیقتر میکند، بلکه فضایی مثبت و دلگرمکننده ایجاد میکند.
اگر احساس میکنید همسرتان به شما کمتوجه شده، تلاش کنید توجه را جایگزین انتقاد کنید؛ یا اگر میبینید رابطهتان دچار سردی شده، با ایجاد لحظات شاد و صرف وقت مشترک، گرمای تازهای به آن ببخشید؛ همینطور تلاش کنید بهجای توقع داشتن از همسرتان و انتظار برای تغییر از سمت او، با اقدامات خلاقانه امکان تجربه عشق را مجددا فراهم کنید.
همین کارهای در ظاهر کوچک، اگر نگوییم معجزه میکند، اغلب اثرات بزرگی دارد.
یکی از اقدامات بسیار موثر دیگر نیز تلاش برای آشنایی با “دنیای مطلوب” یکدیگر (یا به قول جان گاتمن “نقشه عشق”) است. هر فردی در ذهن خود تصاویری از افراد، چیزها، موقعیتها و فعالیتهایی که به او احساس خوبی دادهاند دارد و به کارهایی که موجب شود آن حس خوب را مجددا تجربه کند علاقه نشان میدهد.
اگر همسرتان نیاز دارد که بعد از یک روز شلوغ زمانی را به تنهایی بگذراند، به این معنی است که او برای بازسازی انرژی خود به فضای شخصی نیاز دارد؛ به جای احساس بیتوجهی، این زمان را فرصتی برای تجدید انرژی او بدانید.
در مثالی دیگر اگر او تمایل دارد که از احساسات و نگرانیهای خود صحبت کند، نشاندهندۀ نیاز به ارتباط عاطفی نزدیکتر است. با ایجاد زمانی برای گفتگو، میتوانید به این نیاز او پاسخ دهید. در مقابل، وقتی نیازهای شما نیز با احترام مطرح شوند، احتمال بیشتری وجود دارد که همسرتان به آنها پاسخ دهد.
برای یادگیری عملی و علمی این مهارتها، مطالعه کتاب «هشت درس برای زندگی زناشویی شادتر» نوشته دکتر ویلیام گلسر و کارلین گلسر پیشنهاد میشود. این کتاب که با ترجمه روان دکتر علی صاحبی و دکتر عاطفه سلطانیفر منتشر شده، راهنمایی جامع و کاربردی برای ساختن زندگی مشترکی شادتر و معنادارتر است.